TARİX

Şöbə 1957-ci ildə akad. H.Ə. Əliyevin təşəbbüsü ilə meşə torpaqları laboratoriyası adı altında yaradılmış və sonralar İnstitutun ən böyük şöbələrindən birinə çevrilmişdir.

 

TƏDQİQAT İSTİQAMƏTLƏRİ VƏ MÖVZULARI

Yarım əsrdə şöbə meşə torpaqlarının genezisi, “meşə-torpaq” sistemində qarşılıqlı əlaqə, arid torpaqların deqradasiyası və Pirqulu stasionarında fasiləsiz olaraq “İnsan və Biosfer” Beynəlxalq proqramı üzrə biogeosenoloji problemlərlə məşğul olmuşdur.

 

ƏSAS NƏTİCƏLƏR, NAİLİYYƏTLƏR

Azərbaycan meşə qurşağı və meşədən azad olmuş ərazilərinin torpaq örtüyü tədqiq edilmiş və iri miqyaslı torpaq xəritələri tərtib edilmişdir.

 Stasionar və yarımstasionar şəraitdə biogeosenoloji tədqiqat əsasında “torpaq-bitki” əlaqələri tədqiq olunmuşdur.

Arid torpaqlarda deqradasiya prosesinin istiqaməti müəyyən edilmiş çoxillik parametrlər və kənd təsərrüfatı bitkilərinin məhsuldarlığı əsasında deqradasiya dərəcəsi və prosesin sürəti öyrənilmişdir.

Əməkdaşlar: 16 nəfər, o cümlədən, fəlsəfə doktorları -4, baş e.i.- 1, aparıcı e.i.-2, böyük e.i.-1, elmi işçi -7, kiçik elmi işçi -3, laborant -1

 

Quliyev İsmayıl Əhliman oğlu – 1953-cü ildə anadan olub06.01.04. – “Aqrokimya”, kənd təsərrüfatı elmləri namizədi, şöbə müdiri.

Əsas elmi nailiyyətləri: İlk dəfə Ermənistanın dağ-mədən sənaye tullantılarının Azərbaycan Respublikasının təbiətinə mənfi təsirini öyrənmiş və dəyən zərərin iqtisadi qiymətləndirməsini vermişdir. Böyük Qafqazın cənub və cənub-şərq regionlarının arid torpaqlarında deqradasiya prosesinin istiqamətini müəyyən etmiş və deqradasiya xəritəsi tərtib etmişdir.48 məqaləsinin müəllifidir.

Əsas elmi əsərlərinin adları:

1. Torpaqlardan səmərəli istifadə yolları və kompleks təbiəti mühafizə tədbirləri. Coğrafiya İnstitutunun əsərləri, Bakı, “Elm”, 1990, s. 181
2. Azərb. Resp.texnogen çirklənmiş torpaqların yonca və üzüm bitkilərində ağır metalların miqdarı. II Ümumittifaq konfransı materialları, Minsk, 1991, s. 78
3. Suvarılan torpaqların texnogen yolla çirklənməsi. Ümumittifaq konfransı materialları, Moskva, “Elm” 1988, s. 113
4. Qobustan fiziki-coğrafi rayonu ərazisində boz-qəhvəyi (şabalıdı) torpaqların antropogen deqradasiyasının bəzi xüsusiyyətləri. Azərbaycan Coğrafiya Cəmiyyətinin əsərləri, X cild, Bakı, 2006, səh. 179-185

 

 

Xəlilov Mahmud Yusif oğlu - 1931-ci ildə anadan olub, 25.00.23 – “Fiziki coğrafiya və biocoğrafiya, torpaq coğrafiyası, landşaftların geofizikası və geokimyası”, coğrafiya elmləri doktoru, baş elmi işçi.

 

Əsas istiqamətləri: Biocoğrafiya, meşə ekologiyası.

 

 

Salmanova Tahirə Məmmədpaşa qızı – 1951-ciildə anadan olub, 03.00.27- “Torpaqşünaslıq”, k/t. ü.f.d., aparıcı elmi işçi. 38 məqalənin müəllifidir.

Əsas elmi əsərlərinin adları:

1. Torpaq örtüyünün formalaşmasında iştirak edən ekoloji faktor. «Faşizm üzərində qələbədə Azərbaycanın rolu». Bakı, 2005, s. 9-14
2. Abşeron yarımadası təbii sərvətlərinin istifadəsinin ekoloji problemləri. «Həsən Əliyevin anadan olmasının 100 illiyinə həsr olunmuş» Azərbaycan Respublikasının ekologiya və təbii sərvətlər nazirliyi. Bakı, 2007, s. 237-239
3. Böyük Qafqazın cənub-şərq zonasının arid torpaqlarında humusun toplanmasının ekoloji şəraiti. Torpaqşünaslıq və Aqrokimya İnstitutun əsərləri. XVIII cild. Bakı, 2008

 

Yaqubov Qəşəm Şamil oğlu - 1938-ci ildə anadan olub, c.ü.f.d., aparıcı  elmi işçi.

 

Məmmədov Məhəmməd Əhməd oğlu – 1952-ci ildə anadan olub, 25.00.23 – “Fiziki coğrafiya və biocoğrafiya, torpaq coğrafiyası, landşaftların geofizikası və geokimyası”,c.ü.f.d., böyük elmi işçi.

 

Əzizova Nəzakət Əhməd qızı -  1951-ciildə anadan olub, kimyaçı, elmi işçi. 26 məqalənin müəllifidir.

Əsas elmi əsərlərinin adları:

1. Tullantı suların misdən təmizlənməsi. MŞ №1583358 SSRİ İxtiralar bülleteni, 1990.
2. Kiçik Qafqazın çimli dağ-çəmən torpaqları və onlardan səmərəli istifadə edilməsi yolları, Xəbərlər, Yer elmləri,  Bakı, 2001

 

Rüstəmova Almaz Mirzəhəsən qızı - 1952-ciildə anadan olub, geokimyaçı, elmi işçi. 20 məqalənin müəllifidir.

Əsas elmi əsərlərinin adlarıBöyük Qafqazın cənub yamaclarında yerləşən sahələrin ekoloji geokimyəvi xüsusiyyətləri “BDU” Xəbərlər №3, Bakı, 2000 (şərikli).

 

Heydərova Ruhəngiz Muxtar qızı – 1962-ciildə anadan olub, elmi işçi. 15 məqalənin və 1 kitabın müəllifidir.

Əsas elmi əsərlərinin adlarıBöyük Qafqazın dağətəyi arid meşə torpaqlarının ekoloji xüsusiyyəti. Bakı, 2001

 

Nəsirova Çiçək Abbas qızı – 1961, kimyaçı-bioloq, elmi işçi. 10 məqalənin müəllifidir.

Nağıyeva Xuraman Xamis qızı - 1970, elmi işçi.

Ağazadə Aygün Habil qızı 1952-ciildə anadan olub,coğrafiyaçı,  elmi işçi. 

Rüstəmova Almaz Mirzəhəsən qızı - 1952, elmi işçi

Məmmədova Gülşən İsmayıl qızı – 1940-cıildə anadan olubcoğrafiyaçı, kiçik elmi işçi.

Fətullayeva Təbərrik Surxay qızı - 1965, kiçik elmi işçi.

Əhmədova Lalə Akif qızı - 1987, kiçik elmi işçi

Hüseynova Pərvanə Eldasr qızı - 1982, laborant.

Copyright © AMEA Akademik H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu, 2017